پەرەپێدانی پەنجەرەکان: ڕێگا بۆ مێش

In July 2020 three missions left Earth for Mars within twelve days: the United Arab Emirates’ Hope orbiter, China’s Tianwen-1 and NASA’s Perseverance rover. ئەوە تصادفی نەبوو. تەنها دەتوانرێت بە نرخێکی کەم بگاتە مێش کاتێک هەسارەکان بە شێوەیەکی ڕاست ڕێک بخرێن وە ئەمەش هەر 26 مانگ جارێک ڕوو دەدات

تۆ ئامانجت لە سینەما نیە. تۆ مەبەستت ئەو شوێنەیە کە دەبێت.

تەماشا بکە

زەوی و مێش هەردووکیان دەوری خۆر دەکەن، زه‌وی لەسەر ڕێڕەوی ناوەوەی و خێراتر. فڕۆکە ئاسمانیەکە کە زەوی جێدەهێڵێت بە هێڵێکی ڕاستدا نافڕیت: ئەویش دەوری خۆی دەگەڕێنێتەوە لە دەوری خۆر، نیوە-بەڵگەیەکی یەقەوان کە لە دەوری زەوی دەست پێدەکات و لە مەریخ کۆتایی دێت.

• گەشتەکە نزیکەی 259 ڕۆژ دەخایەنێت لەسەر باشترین ڕێگا.
• لە ئەو کاتەدا مارسیش دەجووڵێت، بۆیە دەبێت نزیکەی 44 پلە بەرەو پێشەوە لە ڕووی زەویەوە
• Earth overtakes Mars and the same lineup repeats only every 780 days, about 26 months.

ئەگەر چەند هەفتەیەک لە پەنجەرەکە تێپەڕی، ئەوا گەشتەکە زۆر زیاتر سووتەمەنی دەخاتە سەر، یان بۆ مووشەکەکەت مەحاڵ دەبێت. چاوەڕێ بکە، دوو ساڵ لە کردنەوەی پەنجەرەی داهاتوومان هەیە.

تێگەشتن

بە بەکارهێنانی هەردوو ئۆبێرەکان وەک دایرەیەک (زەوی لە 1 AU، مارس لە 1.524 AU) و بەکارهێنانی خۆر μ = 1.327 × 10¹¹ کیلۆمەتر سێجا/سێکۆت:

• بیڕچەی گواستنەوەی هەیە = (1 + 1.524)/2 = 1.262 AU؛ نیوەی ماوەیەکە 259 ڕۆژ.
• زەوی جێدەهێڵن، کەشتی ئاسمانی پێویستی بە 2.94 کیلۆمەتر لە چرکەیەکدا زیاتر لە زەوی خۆی 29.8 کیلۆمەتر / چرکە دەخولێتەوە دەوری خۆر
• گەیشتووەتە دەوری مێش 2.65 کیلۆمەتر لە چرکە بە خێرایی کەمتر لە مێش و پێویستە دەستگیر بکرێت (خوێندنەوەی داهاتوو).
• زاویه: لە 259 ڕۆژدا مارس 360° × 259/687 ≈ 136° دەگرێتە خۆ، بۆیە دەبێت 180° − 136° ≈ 44° پێشەوە دەست پێ بکات.

ئۆبێرەکانی ڕاستەقینە کەمێک بیڵپین و هەڵدەکەن، بۆیە هەر پەنجەرەیەک جیاوازە؛ دیزاینەرەکانی ئەرکەکان هەزاران ڕۆژی دەستپێکردن و گەیشتن بە یەک کاتدا دەگەڕێن بە “پۆرکشۆپ پۆرت” بە دابینکردنی کەمێک زیاتر لە Δv گەشتێکی کورتتر دەکڕیت: بەردەوامی 203 ڕۆژ بوو.

مامۆستا

کاتی کۆبوونەوە:

1/س = 1/پ_زەوی - 1/پ_مێشك S = 1 / (1/365.25 - 1/686.98) ≈ 780 ڕۆژ

لە خولگەی زەویدا بە خێرایی 2.94 کیلۆمەتر لە چرکەدایە، کەواتە خێرایی زیادەی هیبرۆبلیک v∞ دەبێت لەسەر زەوی بمێنێتەوە. لە بەرزایی 200 کیلۆمەتر، خێرایی پێویست √(v∞² + 2μ_E/r)ە، بۆیە سووتانی لە ئۆبێرتی 7.79 کیلۆمەتر/س بە نزیکەی 3.6 km/s دەبێت، وە کاریگەری ئۆبەرت کەمتر گران دەکاتەوە لە زیادکردنی 2.94 کیلۆمەتر/س دوور لە زەوی. فڕۆکە هەڵگرەکان ئەمانە بە C3 = v∞² ≈ 8.7 km²/s² دەناسن کە کەمترینە بۆ چوونە دەرەوەی مارس.