Daandiin furuuf: Jireenya gara Maariyaas

In July 2020 three missions left Earth for Mars within twelve days: the United Arab Emirates’ Hope orbiter, China’s Tianwen-1 and NASA’s Perseverance rover. Kanas waan tokko hin ta’u. Maariyaas hin danda’amne yoo ta’e yoo planeettonni wal-qabatee wal-qabatan, fi kun akkasuma guyyaa 26tti uumama.

Siin galaana hin barbaachisu. Akkam akka ta’e hin beektu.

Akkaataa

Dhukkubni fi Maariyaas naannolee tokkoon tokkoon isaanii Naannoo Nageenyatti dabree, Du’aanis kan inni keessaa fi jajjabina. Naannoo garagalaa kan Dhuumaa galatti bahee, akkanumatti, akkanumatti hin duullee: kan itti fufuu yoo ta’e, yeroo tokko tokkoo ellipsii kan ka’e, kan kaa’ame, fi kan dabre.

• Jijjiiramaa 259 guyyaa Jireenya gaariitti.
• Waggaa kana Marsii ni jijjirama, kan jedhu yoo ta’e 44 digirii gara fuunduraatti akka jiru.
• Dhukkubni Maariyaas qabachuu fi wal-qunnamtii tokko tokkoon kan deebi’u yoo ta’e 780 guyyaa, yeroo waggaa 26.

Teeknooloojii kana keessatti, yeroon itti fayyadama rocket’ii kan akka rocket engines fi roketii’s kan akka rocket engines fi roketi’s kan akka rocket engines fi roketi’s kan akka rocket engines fi roketi’s kan akka rocket engines fi roketi’s kan akka rocket engines fi roketi’s kan akka rocket engines fi roketi’s kan akka rocket engines fi roketi’s Dhugumatti, teekniira itti aanuu waggaa lamaa booda ta’a.

Fakkaata

Akka obbiiwwan lamaan akka dabalataan (Dunyaa 1 AU, Marsis 1.524 AU) fi Nageenya μ = 1.327 × 10¹¹ km³/s² fayyadamuun:

• Ellipsii dabalataa a = (1 + 1.524)/2 = 1.262 AU qaba; yeroon isaa tokko tokkoo 259 guyyaa dha.
• Dhugaa baatee, gara galaanatti deebi’uun 2.94 km/s barbaachisu akka qabu qabdi, kan ka’e immoo gara Galaanaatti deebi’uu isaa 29.8 km/s ta’u.
• Kanniin gara obbii Maariyaamii 2.65 km/s akkanumatti kan dhufan yoo ta’u, akkanumatti akka qabamanii fi (barnoota boodaa)
• Faasiin: guyyaa 259 keessatti Maariyaas 360° × 259/687 ≈ 136°, kan itti fufeedha 180° − 136° ≈ 44°.

Orbiitota dhaban baay’ee ellipsoidaaliidha fi kan dhiqamanii, akkasii fedhii tokko tokkoo ni walfakkaata; dizaiineroonni miishiinii miidhaan daataa eegaluu fi dhufuu yeroo tokkotti “porkchop plots” waliin barbaadda. Akkasumas, Δv baay’ee guddaan safara gahuu danda’a: Perseverance guyyaa 203 fudhate.

Maastar

Waggaa Sinoodiki:

1/S = 1/P_Dunyaa − 1/P_Maariyaas  →  S = 1 / (1/365.25 − 1/686.98) ≈ 780 guyyaa

Dhugumatti, kan ka’e gara orbii addunyaa gadii irraa akka bahe 2.94 km/s: kan ta’u ammoo yeroo hirbooleesiin v∞ kan du’e yoo ta’e. Burning at 200 km altitude, the required speed is √(v∞² + 2μ_E/r), so the burn from a 7.79 km/s parking orbit is about 3.6 km/s, and the Oberth effect makes it cheaper than adding 2.94 km/s far from Earth. Waaqni ittisa kun akka C3 = v∞² ≈ 8.7 km²/s², kan cimina marsaa irraa bu’u.