Bu ders Local Solar System Foundation toparyň bir agzasy tarapyndan ýazyldy we bir hünärli synçy tarapyndan gowylaşdyrylmak mümkin. Sen bu meselä degişlimiň?
Falling Bu ýerde hem aýyň, hem gündiziň hereketi bar. Olardan hiç biri “grawýusiýadan ýokary” däl. Olar (ýerden) göçüp-gonup durýarlar, emma hiç haçan ýere degmeýärler.
Bir orbit hiç wagt tamamlanmaýan bir düşmekdir.
Görkez
Topy bir tarapa ät we ol ýere gaýdyp düşer. Ony güýçli urup, uzakdan düşýär. Indi ony bir metr düşen wagtynda, onuň astyndaki ýerem bir metr uzakda galdy diýilýän ýaly güýçli urup goýmagy pikir edin. Halen düşýär. Ol hiç wagt ýakynlaşmaýar.
Bu ýer ýüzünde 7.8 km/s tizliginde bolup geçýär (28,000 km/sa) Yerde hiç zat buçag tiz hereket edip bilmez sebäbi howa ony durdurar, şuňa görä biz öňe geçeliň. Bu raketanyň edýägi zat: ol kosmos gämisini atmosferadan ýokary göterýär we soňra ony ýüze, gaty güýçli urup çykarýar.
- Orbital tizliginden yavaş: ýol ýere egriler.
- Täze bir daire
- Tiz: bir ellips, çykyp we dolanyp.
- escape speed (low orbit about 11 km/s): the path opens and never returns.
Ilki bilen hasap et: Halkara kosmos stansiýasynda ýere garanyňda gravitasiýa näçe güýçlüdir?
90% gowudyr. Astronautlar gravitiý ýoklugy üçin uçmaýarlar, emma olar we olaryň stansiýasy bir ýere düşýändikleri üçin uçýarlar.
Bir düşýän kosmos gämisi içinde her zat birmeňzeş tizlikde düşýär, şonuň üçin hiç zat başga bir zady basmaýar. Bu sebäpden astronautlar uçýarlar. Mikrogravitasiýa
Anla
Yeriň golaýynda, gravitasiýa g = GM/r² tizleniş bilen çekýär. R radiusly bir daire içinde v tizlikde hereket etmek üçin orta tarapa v²/r çekişmek gerek. Orbit gravitasyň dogry çekýän ýeridir:
v²/r = GM/r² → v = √(GM / r)
With GM of Earth = 398,600 km³/s² and r = 6,371 + 200 = 6,571 km, v ≈ 7.79 km/s. Filmde Nyýutonda hakyky 600 km dagyň belentliginde r = 6,978 km we v = 7.56 km/s.
Bir aýlaw üçin wagt şundan ybaratdyr: T = 2πr / v, takmynan 88 minut 200 km. Ýokary orbitler yavaş we uzakdyr: Ay, 384,400 km uzaklykda, 27.3 gün dowam edýär.
_Ýönetmek
r₀ radiusda v tizlik bilen we ýol bir fokusda Yer merkezine bir konusly bölüm bolup çyz Kilogram
ε = v²/2 − μ/r₀,
şekli kesgitleýär: ε < 0 is an ellipse (including the circle and the paths that hit the ground, which are ellipses interrupted by the surface), ε = 0 a parabola, ε > 0 bir hiýperbola ε = 0 goýmak gaçyş tizligi v_esc = √(2μ/r₀), dogry √2 gezek deň beýiklikde daşary tizlik berýär.
Bir tizläp başlamak her wagt başlatma noktasyny bir apsisde goýýar: eger v daşarky tizlikden aşak bolsa orbitiň iň ýokary noktasy, eger üstünde bolsa iň pes. Bu sebäbi filmdäki yavaş torlar dagdan düşýär, we tiz torlar aşakdan oňa dolanyp gelýärler.
Syna
3D seansda görki çekip daşarky töwerek ýola seretmek üçin. Ondan soň 6 km/s tizlikde atylan topy görmek üçin yza süýşür. Bir söz bilen bir dostuňa 'egri' sözüni ulanyp 7.6 km/s tizlikde atylan topuň näme üçin hiç wagt düşmeýändigini düşündir.
Täzelik
Gysga sorag
3 tiz soraglar. Siziň dogrymyza göz ýetirmek üçin bir jogap saýlaň.
-
Ähli ýerdäki gravitasiýa güýçleri deňeşdirilende, kosmos stansiýasynyň beýikliginde (takmynan 400 km) Yeriň gravitasiýasy näçe güýçlüdir?
- A Sıfır
- B 10% golaý
- C 90% golaý
- D Täze _Yzarla
Jawaby görkez
C. 90% golaý Gravity we Earth's center from the square of distance decreases: (6,371 / 6,771)² ≈ 0.88. Astronauts float because they are falling together with their station.
-
Bir satelliti ýere düşmekden näme saklaýar?
- A Hiç zat: ol düşýär, emma ol böleklere çalt hereket edýär we ýer onuň astyndan çykýar
- B Ýeriň boşlugy ony saklaýar
- C Onuň maşynlary ony ýokarda göterýär
- D Aýyň çekim güýji ony ýokarda çekýär
Jawaby görkez
A. Hiç zat: ol düşýär, emma ol böleklere çalt hereket edýär we ýer onuň astyndan çykýar
-
Top öçüş tizliginden has çalt göni atylýar. Näme bolýar?
- A Ol bir gezek dünýäni dolap soňra ýere düşýär
- B Ol ýakyn orbita girýär
- C Ol Yerden çykýar we gaýtmaýar
- D Ol belli bir beýiklikde durýar
Jawaby görkez
C. Ol Yerden çykýar we gaýtmaýar
Hat
- Dersi oka
- Çagaňy öwür
- Sorag
Bu enjamda öz ilerleýşine gaýd etmek üçin leksiýanyň tamamlanandygyny nyşana goý
Ders tamamlandy.
_Ikinji Orbitala ýetmekBu dersdäki sözler
Mendiler
- I. Newton, A Treatise of the System of the World (1728), the cannonball figure, Internet Archive
- NASA, What is microgravity?
- NASA JPL, Basics of Space Flight, Chapter 3: Gravity and Mechanics
- JPL SSD, Astrodynamic parameters (GM of Earth)
Bu ders CC BY-SA 4.0 lisenziýaly.