دیواری پاڵنەر
یەک ڕۆتێرێکی گەورە، یان سەدان هەزار ڕۆتێری بچوک؟ ئێمە تاقی دەکەینەوە کە ئایا دیوارێک لە پەنجەرەی بچوک، هەریەکەیان بە قەبارەی ئەو کۆمپیوتەرەی کە تۆ بەکاری دەهێنیت بۆ گەرمکردنی خۆت، دەتوانێت بایەکی شار بگۆڕێت بۆ کارەبا. ئەمە حسابەکەیەتی، لەگەڵ ئەو بەشانەی کە هێشتا کارناکەن.
هەر تۆڕی بایەک کە بینیبێتت هەمان لۆجیکی هەیە: بە گەورەترین شێوە ڕۆتەرێک دروست بکە، بە بەرزترین شێوە بیخە سەرەوە و بدە بە تیشکەکانی ئاسماندا بڕۆن زۆر بە باشی کاردەکات هەروەها پێویستی بە کەرنەڤاڵ، ڕێگا، زەوی کراوە، مۆڵەتی ساڵانەی هەیە، باڵندەکان دەکوژێت. ئێمە دەمانەوێت بیرۆکەی پێچەوانەی تاقی بکەینەوە
بیرۆکەکە
با پاڵەوانێکی بچوک و ئاسۆیی ببینین کە کۆمپیوتەرەکە گەرم دەکاتەوە بە پێچەوانەوە بیبە: با باران بگەڕێتەوە بۆ ناوەوە، وە بزوێنەری بێ برۆش لە ناوەوە دەبێت بە بەرهەمهێنەری بچوک. Put sixteen of them in a module the size of a pizza box, give each one a shaped funnel that speeds up the air, and cover a wall with thousands of modules.
ئەگەر یەکێک لە پاڵەوانەکان تێکبشکێت، دیوارەکە سەد هەزارەمین بەرهەمەکەی لەدەست دەدات، هەرکەسێک کە کەرەستەی لێدان و کێشانی هەبێت دەتوانێت بیگۆڕێت. مۆدێلەکان لە پەڕتووکەکانی ئاساییدا دەنێرن. دەتوانن لەسەر پشتی باخچەی ماڵێک دابنیشن، بەرز ببنەوە بۆ سەر کۆڵانێکی بینایەک یان جێگیر بن لە شوێنی پەنجەرەکانی بەربەستی دەنگیی شەقامێکدا.
کە دەتوانرێت ببێتە ڕووناکی
Birds and bats. Large turbines are a real problem for wildlife: an estimated 140,000 to 328,000 birds die each year at monopole turbines in the contiguous United States alone (Loss, Will and Marra, 2013). 150 م ڕۆتۆرێک کە بە خێرایی 10 rpm دەجوڵێت، تیشکەکانی لە π × 150 m × 10 / 60 s ≈ 79 m/sدا دەجوڵێنێت. 120 میلیمەتری هەواکێش لە پشت 10 ملیمەتری شەبکە بە خێرایی پیاسەکردن دەڕوات تا ئێستا کەس پێوەری پەیوەندی باڵندەکان لەگەڵ دیواری مایکرۆ-پانەدارەکانی نەکردووە، بۆیە پێوانەکردنی بەشێکە لە پڕۆگرامەکەمان.
دانیشتن باران خێراتر دەبێت لەوێدا کە فشاری لێ دەکرێت: لەسەر سەرما، لە دەوری پەنجەرەی بینایەک، لە نزیک دەریاچەی شەقامێک. ڕۆتێری گەورە ناتوانێ ئەو شوێنانە بگرێت . ڕیزێکی مۆدێل دەتوانێت بە تەواوی دایانپۆشێت
.
ڕۆتێری بچوک، ڕۆتێری گەورە نیە فیزیا گۆڕانکاری بەسەردا دێت
ئەمە یەکەم کێشەی ڕاستەقینەیە 120 میلیمەتری تیشکی هەوا نزیکەی 2 سانتیمەترە لە 6 م/س ژمارەی رینۆڵدز Re = v × c / ν ≈ 6 × 0.02 / 0.000015 ≈ 8,000ە، کە ڕژێمێکە کە تیشکی زۆرترین بەرزبوونەوەیان لەدەست دەدات. 2 سانتیمەتری ڕۆتێر کە وەک توربینێکی لە کۆلێجی ئیمپراتۆری داڕێژراوە گەیشتۆتە ڕێژەی هێزی نزیکەی %9 (هاوی، بانسال و هولمز، 2011). پاڵەوانەکانی کۆمپیوتەر بۆ ئەوەی هەوا بکێشن دروست کراون، نەک بۆ ئەوەی بە هەوا بکێشرێن. بۆیە ئێمە بڕوامان وایە کە کارایی ڕۆتێر %5 (نەخۆشبین)، %10 (نێوەندی) یان %20 (بەختەوەربین) و زنجیرەی کارەبا لە پاڵەوان بۆ گرەوی %40، 55 یان %70.
کەناڵەکان دەتوانن یارمەتیدەر بن. بەشی بڵاوکەرەوە بە بەردی فراوان، “لینزەکانی با” کە لە زانکۆی کیۆشۆ گەشەپێدراوە، هێزی ڕۆتێری هەمان قەبارەی بە نزیکەی 2 بۆ 5 زیاد دەکات (Ohya و Karasudani، 2010). بەڵام کاناڵەکە بۆشایی پێشەوەی دەگرێت: دەرهێنانی زۆر زیاتر لە نیوەی هێزی تێپەڕاندنی ناوچەی پێشەوەی ئامێرەکە نیشان نەدراوە (Dighe et al., 2018). نمونەی ئێمە لەوێ کۆتایی پێدێت
بە گێڕانەوەی ناوەکی هەموو دیوارەکە دەکاتە 7 کیلۆوات لە 6 مەتری چرکە، 34 کیلۆوات لە 10 مێتر چرکە و 114 کیلۆوات لە 15 مەتری چرکە. قەبارەی پاڵەوانەکە بە کەمی توانای گۆڕاوە، چونکە هەموو قەبارەکان نزیکەی %55ی دیوارەکە دەپۆشن لەگەڵ پەڕەکانی جووڵانەوەدا؛ ئەمەش ژمارەی پارچەکان و نرخەکەی دەگۆڕێت. کەناڵەکان تەنها کاتێک سەرکەوتن کە زیاتر لە دوو هێندە بەرهەمی هەر ڕۆتۆرێک بێت، چونکە شوێن بۆ خۆشەویستێکی کەم جێدەهێڵن.
چەند وزەیەک لە ساڵێکدا
با هیچ کات لە شوێنێکدا وەستاوە. ئێمە سێ شوێنمان بۆ دروست کردوە بە دابەشکردنی بای ستاندارد (ڕیلی): سەرتاسەری شار بە ڕێژەی 4 م/س، بەربەستی ڕێگا لە 4.5 میتر/ چرکە و کێوی دەریا بە خێرایی 6.5 م/س بارانبارینێکی ڕاستەقینە لە شاردا لاوازە: کۆمپانیای کاربۆنی بریتانیا چەند شوێنێکی دروستکردنی بینی کە تەنانەت دەگاتە 5 م/س (کاربۆن تراست، 2008) ، و 26 بینای تووڕەی مایکرۆ لە تاقیکردنەوەی هەوای وارۆک بە ڕێژەی 0.85٪ توانایان هەیە (2009. فەرهەنگ).
بۆ پێوانەکردن، یەک توربینێکی ئاسایی 3 مێگاوات لە ڕووی زەویدا کە بە ڕێژەی %35 کاردەکات بەرهەمی 3 MW × 8,760 h × 0.35 ≈ 9.2 GWh ساڵێک دەدات: نزیکەی 65 دیواری هەواکێشانی دەریاچە.
چەندە
ئێمە هەموو بەشەکانمان بۆ هەر مەتری چوارگۆشە دادەنا: پاڵەوانەکانی ئاوی لە $3 to $8 هەریەک لە وزە، فریم و شەپۆل، ئەلکترۆنی، و هەڵگرتنی لەسەر بینایەکی ئێستا. هەموو دیوارەکە بە $0.76 million to $2.43 ملیۆن (1.38 ملیۆن دۆلار) دەچێت بێ کەناڵەکان. لە ماوەی 20 ساڵدا بە ڕێژەی 7٪ دابەزین، لەگەڵ خزمەتگوزاری، کە نرخی هەر کیلۆوات کاتژمێرێک دەدات.
خوێندنەوەی ڕاستەقینە: دروستکراوە لە لایەنگرانی کۆمپیوتەری ئەمڕۆ، دیواری لایەنگران لەبارەی $1.20 per kWh on a windy coast and about $5 لە شارێکدا لە حاڵەتی ناوەندیدا Residential rooftop solar costs $0.12 to $0.28, utility-scale wind $0.03 to $0.07 (Lazard LCOE+, June 2024; IRENA, 2024). وەک بنکەی وزەی کارەبا، ئەم بیرۆکەیە ئەمڕۆ رقی لێناکرێت.
چی دەبێت ڕاست بێت
توێژینەوە هەیە بۆ گۆڕینی ئەم ژمارەیە لە شوێنێکی دەریاییدا کە بەشی ئاوی تێدایە و %65ی کارەبای لێیە، نرخی هەر کیلۆوات کاتژمێرێک دەگەڕێتەوە بۆ دوو شت کە دەتوانین کار لەسەر بکەین: چۆنیەتی گۆڕینی وزەی با لەلایەن هەر ڕۆتێرێکی ئاوییەوە (کارایی کاریگەرەکەی) و چەندە بەهای یەک مەتری چوارگۆشە دیوار هەیە.
| کارایی خولانەوەی کاریگەر | 200 بۆ هەر پێ چوارگۆشە | 400 بۆ هەر پێ چوارگۆشە | 800 بۆ هەر پێ چوارگۆشە |
|---|---|---|---|
| 10% | $0.60 | $1.21 | $2.41 |
| 20% | $0.30 | $0.60 | $1.21 |
| 30% | $0.20 | $0.40 | $0.80 |
| 40% | $0.15 | $0.30 | $0.60 |
پڕۆگرامی توێژینەوە
| فاز | ئێمە چی دەکەین | ئێمە چی پێوانە دەکەین | نرخی پێشبینیکراو |
|---|---|---|---|
| 0. خوێندنەوە | وێناکردنی کۆمپیوتەری شێوازەکانی کاناڵەکان، نەخشەسازی پەڕەکان و ڕێکخستنەوەی کارەبا | پێشبینیکردنی کارایی و لەدەستدان | $15k to $30 کیلۆبایت |
| 1. Bench tests | 20 لە پەڕەی دەرچوون و 20 ڕۆتەرە تایبەتەکان لە تونێلێکی هەوادا لە 3 بۆ 15 میتر / چرکە | کێشەکانی کارامەیی، خێرایی دەستپێکردن، دەنگ | $30k to $60 کیلۆبایت |
| 2. یەک مادد | 16- فێنەر مۆدێڵ لەگەڵ کاناڵەکان و وزەی ئەلکترۆنی | کارایی مادۆل، ساڵێک لە دەرەوە | $25k to $50 کیلۆبایت |
| 3. 10 m² pilot | پانێلی سەقفێکی ئامێری بە کامێرای زیندەوەر | وزەی، لەدەستدانی ڕیزەکان، بوونی باڵندەکان و شەمشەمەکوێرەکان | $60k to $120 کیلۆبایت |
| 4. Full wall design | رێکخستن، بڕوانامە، مۆدێلی کۆتا | Installed cost per m², cost per kWh | $50k to $100k |
قۆناغەکانی 0 بۆ 3 پێویستیان بە نزیکەی $130,000 to $260,000. دیوارێکی تەواو تەنها مانای هەیە ئەگەر فڕۆکەوانەکە باوەڕ بە پێشبینیەکە بکات. هەموو توێژینەوەکان لە لایەن پارەی دامەزراوەکەوە دابین دەکرێن، کە پاڵپشتی هەموو پێداویستیەکانی پرۆژەیەکە دەکات، لە تاقیگەکان و دابینکەران بۆ سەرپەرشتیاری و خەڵک؛ یارمەتییەکان ناتوانرێت بۆ یەک بەرنامەی دیاریکراو بپارێزرێن. ڕاپۆرتە تەکنیکییەکەی تەواو، مۆدێلەکە و زانیارییەکانی کراوەن: داتاکانی مۆدێل و کۆدی مۆدێل.
چۆن دەتوانیت یارمەتی بدەیت
- شارەزایی خۆت بهێنە ئێمە پێویستیمان بە کەسانێک هەیە کە بزانن لە ئامێرە جوڵەدارەکانی هەوادا، تونێلەکانی بادی، وزەی ئەلکترۆنی، ئەندازیاری بنیاتنان یان چاودێری باڵندەکان. ئەرکێک پێشکەش بکە.
- Offer a rooftop. A windy flat roof with safe access could host the 10 m² pilot. پێمان بڵێ کە لە کوێدایە و چۆن هەست بە ئاشکرابوونی دەکات.
- داتاکانی با بەبەش بکە ئەگەر تۆ بنکەی هەوا لە سەر سەقفێک، لەسەر بەنداوی دەریا یان پلەیەک دابمەزرێنیت، ئەوا ساڵێک پێوانەکردنی با یارمەتیمان دەدات بۆ دیاریکردنی شوێنی تاقیکردنەوەکە.
- لە ماڵەوە تاقی بکەتەوە. پاڵەوانێکی گران بەها کە ئاوی تێناچێت، بەستەری پێگە و زۆرەملێ لە سەر دەرگایەکی بایەخی هەیە بۆ دروستکردنی پرۆژەی زانستی جوان. . وولک و کارەبا لە شەپۆلی جیاوازدا پێوانە بکە وە ژمارەکانمان بۆ بنێرە
- پشتگیری بنیادەکە بکەن. پارە دابینکردنەکان دەچنە خزمایەتی هەموو توێژینەوەکانمان بەردەوام بکەین، لەوانەش ئەم لێکۆڵینەوەیە
سەرچاوە
- Howey, D.A., Bansal, A. و هولمز, A.S. (2011). دیزاین و کارکردن لەسەر توربینێکی با بە قەبارەی سانتیمەتر بۆ کۆکردنەوەی وزەی خۆر. کەرەست و دامەزراوە زیرەکانە 20، 085021.
- Ohya, Y. and Karasudani, T. (2010). توربینێکی با کە توانای بەرهەمهێنانی زۆر بەرزی هەیە بە تەکنەلۆژیای لینزەکانی با Energies 3(4), 634-649.
- Dighe, V.V., de Oliveira, G., Avallone, F. and van Bussel, G.J.W. (2018). . باشترکردنی توربینەکانی هەوا و هەستیاری بۆ شوێنی ڕۆتۆر زانستی وزەی با 3، 221-229.
-
- (بە ئینگلیزی). ڕاپۆرتی کۆتایی تاقیکردنەوەی وێڵد.
- Pacific Northwest National Laboratory (2024). ڕاپۆرتی بازاڕی با دابەشکراوە، 2024 بڵاوکراوەتەوە: بای بچوک بە ڕێژەی 7,370 دۆلار بۆ هەر کیلۆواتێک کە دابین کراوە و لە ساڵی 2023دا 13% توانا هەیە.
- Lazard (June 2024). بڕی وزەی بەرزکراوەوە.
- IRENA (2024). بەکارهێنانی وزەی نوێ لە ساڵی 2023.
- دیواری ئۆدیسە. هێزی کارەبا بۆ هەر خانوویەک، یەکێتی ئەوروپا.
- US Energy Information Administration (2022). بەکارهێنانی کارەبای نیشتەجێبوون.
- لۆس، ئێس. ئار، ویل، تی و مارا، پی. پی. (2013). بەشی زۆری ئاوی خواردنەوە لە ئەمریکای باشوورەوە دێت. پاراستنی بایۆلۆژی 168، 201-209.