Ena a mabungwewa angagwiritsidwe ntchito ndi makina ndipo angapereke zosagwirizana. Kuthandiza kukulitsa izo Werengani Chingelezi choyamba
Mwezi ndi ma eclipses
  1. Kuphunzira
  2. Explorer
Explorer · Modyuli 5

Mwezi ndi ma eclipses

Chifukwa chiyani mwezi umasintha mawonekedwe mwa mwezi, ndipo chifukwa chake sitilandira eclipse iliyonse yatsopano ndi yokwanira.

12 min

NASA

Mfundoyi anapanga ndi Local Solar System Foundation gulu la akatswiri ndi angasinthe ndi wodziwa reviewer. Kodi muli ndi chidziwitso pa nkhani imeneyi? Suggest an edit

Mwezi ndi Eclipses

Kutsegula tsamba lonse

Kodi ndi chiyani? Mwezi umatulutsa mpweya wake. The Sun always lights one half of it, and as the Moon travels round Earth, about once every 29.5 days, we see more or less of that lit half. Izi kusintha mawonekedwe ndi phases.

Momwe mungagwiritsire ntchito: Sungani "Masiku a kuyambira lero" kapena dinani Play. Kuwonera kwakukulu kumaonera pansi pa dziko lapansi ndi mwezi kuchokera pamwamba; chithunzi chaching'ono chikuwonetsa mwezi monga momwe mungamuone kuchokera padziko lapansi.

Mwezi

Mwezi Woyamba: Mwezi wotsatira:

Kuchokera pamwamba

Kuchokera padziko

_Taonani
Fayilo
Kuwala
Mwezi

Pezani izi
  1. Sungani mpaka mwezi ukhale pakati pa dziko lapansi ndi dzuwa.Kudziwitsa: Mwezi umenewu ndi watsopano. Chigawo chowala cha mwezi chimawoneka kuti chikuyenda kumbuyo kwa ife, choncho sitikuona chilichonse; mwezi uli m’nyanja ya usiku, wowonongeka m’mdima wa dzuwa.
  2. Kukhala ndi 15 masiku, mpaka mwezi umene uli wangwiro.Kudziwitsa: Mwezi umakhala wowala kwambiri pamene umapita pakati pa dzuwa ndi mwezi ndipo nthawi imeneyi ndi nthawi yomwe dziko lapansi limawoneka ngati lakhala lowala.
  3. Press Play ndi kuwona uthenga pansi pa mawerengedwe a pa tsiku lililonse latsopano ndi mwezi watha.Kudziwitsa: Most months there is no eclipse: the Moon's path is tilted by about 5°, so it usually passes above or below the shadow. Ma eclipses amachitika pa "nthawi ya eclipse", pafupifupi nthawi iliyonse ya miyezi isanu.
  4. Tick "Ine ndimadzipereka ku hemisphere ya kumadzulo".Kudziwitsa: Kuchokera ku Australia kapena Argentina, mwezi umene umayamba kuwala umawonekera pambali yamanja, osati pambali yakumanzere.
Mawu kuti adziwe
Maganizo m'mbuyomu

N’chifukwa chiyani tikuona miyezi?

Kuwala kwa mdima

Zimachokera: Mwezi phase kuchokera J. Meeus, Astronomical Algorithms (2nd edition, 1998), zigawo 47 kuti 48; eclipse kujambula kuchokera chigawo 54. Next New ndi Full Moon masiku amawerengedwa kuchokera pa izo formulas ndi zoyenera kwa m'munsi mwa pafupifupi theka la tsiku.

Tabula ya deta (malemba osiyanasiyana)
Mwezi pa 30 masiku otsatira
_TaonaniFayiloKuwala
Nov 12Kuwala kwa chisanu11.4 %
Nov 13Kuwala kwa chisanu18 %
Nov 14Kuwala kwa chisanu25.8 %
Nov 15Chaka chachiwiri34.5 %
Nov 16Chaka chachiwiri43.8 %
Nov 17Chaka chachiwiri53.5 %
Nov 18Chaka chachiwiri63.3 %
Nov 19Mdima wa gibbous72.9 %
Nov 20Mdima wa gibbous81.9 %
Nov 21Mdima wa gibbous89.6 %
Nov 22Mdima wa gibbous95.5 %
Nov 23Mwezi Wokhala Ndi Masiku99.1 %
Nov 24Mwezi Wokhala Ndi Masiku99.9 %
Nov 25Mwezi Wokhala Ndi Masiku97.9 %
Nov 26Mdima wa gibbous93 %
Nov 27Mdima wa gibbous85.6 %
Nov 28Mdima wa gibbous76.3 %
Nov 29Lachitatu65.8 %
Nov 30Lachitatu54.8 %
Dec 1Lachitatu43.8 %
Dec 2Lachitatu33.4 %
Dec 3Kugwa kwa mwezi24.1 %
Dec 4Kugwa kwa mwezi16 %
Dec 5Kugwa kwa mwezi9.4 %
Dec 6Kugwa kwa mwezi4.49 %
Dec 7Mwezi Woyamba1.35 %
Dec 8Mwezi Woyamba0.0399 %
Dec 9Mwezi Woyamba0.571 %
Dec 10Mwezi Woyamba2.89 %
Dec 11Kuwala kwa chisanu6.88 %

Mwezi umakhalabe wofanana ndi mwezi. M’malo mwake, kawirikawiri amatchedwanso “Mwezi Wowala” chifukwa cha kuwala kwake kopitilira muyeso kwa mwezi. Ngati mukudziwa chifukwa chake, eclipses amalephera kukhala anzeru ndipo amayamba kukhala oyembekezereka.

Mwezi panthawi yachiwiri, theka la dzuwa ndi theka la mdima.
Mwezi panthawi yachiwiri, yopangidwa kuchokera ku NASA Lunar Reconnaissance Orbiter data. Credit: NASA

Mwezi umakhala ndi miyezi isanu ndi iwiri. Maonekedwewa ndi ochokera pa mfundo yathu yoona zinthu.

Onani

Mwezi umapanga mpweya wake. Zimawala chifukwa cha mpweya wotentha womwe umatuluka m’nyumba. M’malo mwake, mwezi umawoneka ngati mdima wowala kwambiri chifukwa cha kuwala kwa dzuwa, ndipo nthawi zina ndi yofiira.

Poyerekeza ndi mwezi, dziko lapansili limawoneka ngati lozungulira.

  • Mwezi Woyamba: Mwezi uli pakati pa dziko lapansi ndi dzuwa. M’malo mwake, tiyenera kuganizira za zinthu zomwe sitingadziwe chifukwa chakuti sitingathe kuziona.
  • First quarter: timaona theka la diski lit.
  • Mwezi Wokhala Ndi Masiku: Dziko limakhala pakati pa dzuwa ndi mwezi. Tikuona zonse zobiriwira theka.
  • Last quarter: the half lit again, the other side.

M’chithunzicho, chithunzi cha kumanja chimasonyeza nyanja ya m’mphepete mwake ndi mwezi wozungulira, pomwe chithunzi cha kumanzere chikuwonetsa nyanja yozungulira. M’munsimu muli chithunzi cha mmene zinthu zikuyendera pa dziko lapansi. Sungani slider ndi kuyang’ana onse kusintha limodzi.

Nthawi zina dzuwa, dziko lapansi ndi mwezi zimagwirizana moyenera:

  • A Kuwala kwa dzuwa Zimachitika pamene Mwezi chithunzi amatuluka pa dziko lapansi pa mwezi watsopano.
  • A lunar eclipse Zimachitika pamene chithunzi cha dziko limagwa pa Mwezi pa mwezi wokwanira.

Kumvetsa

Mwezi umapita nthawi imodzi padziko lapansi, wowerengedwa motsutsana ndi ziwanda, mu 27.3 masiku (mwezi wa siderali). Koma zigawozi amapitanso pa 29.5 masiku (mwezi synodic). Chifukwa chiyani kusiyana? Mwezi umayenda m’mphepete mwa dziko lapansi, ndipo dziko lapansi limayenda pafupifupi 1/12 ya ulendo wozungulira dzuwa. Mwezi umafunika masiku awiri kuti afike pa malire ndi liwiro la dzuwa.

M’malo mwake, kutalika kwa mwezi kumadalira kuwala kwake panthawi ya usiku ndi nthawi yomwe mwezi umawoneka ngati waukulu kwambiri. Kutalika:

KukulaFayiloLit fraction
0°Mwezi Woyamba0%
90°Chaka chachiwiri50%
180°Mwezi Wokhala Ndi Masiku100%
270°Lachitatu50%

Ngati Mwezi unayenda m’njira yomweyo imene dziko lapansi limayenda m’njira yake yozungulira dzuwa, tidzapeza kuwala kwa dzuwa pa mwezi uliwonse watsopano ndi kuwala kwa mwezi pa mwezi uliwonse wokwanira. Koma Mwezi orbit ndi kuikidwa ndi za 5.1 madigiri. Mwezi umapita pansi pa liwiro la dzuwa, ndipo palibe chomwe chimachitika.

Mwezi ndi dziko lapansi zimayenda mozungulirana, ndipo mwezi umayenda m’mphepete mwa dziko lapansi. nodes. Eclipses angachitike pamene mwezi watsopano kapena wonse amapita kumbali ya node. Zimachitika m’miyezi isanu ndi umodzi ya chaka, ndipo zimatha masiku asanu ndi awiri.

Woyang’anira

Kuwala kwa k kumatsatira kuchokera ku phase angle i (angle ya Sun-Moon-Earth):

k = (1 + cos i) / 2

Because the Sun is about 390 times farther away than the Moon, i ≈ 180° − elongation. Chida ichi chimawerengera i ndi mndandanda wa Meeus (Astronomical Algorithms, eq. 48.4), yomwe imasintha ma elongations apakati panthawi ya mwezi ndi nthawi yozungulira dzuwa. Zimatenga nthawi yaitali kuti anthu adziwe za nyengo, ndipo nthawi zambiri zimatha kuchitika m’miyezi isanu ndi umodzi kapena itatu.

Mwezi wa synodic umatsatira kuchokera ku ma velocities awiri a angular: 1/P_syn = 1/P_sid − 1/P_year = 1/27.3217 − 1/365.256, zomwe zimapatsa masiku 29.531.

Ngati eclipse ndi kotheka amadalira pa Mwezi’s argument of latitude F, angle yake kuchokera kuwonjezeka node. Malinga ndi lamulo la Meeus, ngati mwezi uli wamkulu kapena watsopano ndipo |sin F|>0.36 (F kuposa pafupifupi 21° kuchokera ku node), palibe eclipse. Chidachi chimagwiritsa ntchito moyenera izi. Izi ndi zofunikira, sizoyenera kuyembekezera mtundu wa eclipse kapena komwe idzawoneke: izi zimafuna kutalika kwa Mwezi, geometry ya chithunzi cha dziko lapansi komanso malo oyenera kwambiri.

Ma nodes si okhazikika. Amayenda m’mbuyo mozungulira ecliptic nthawi imodzi pazaka 18.6, zomwe ndichifukwa chake ma eclipse amafika masiku 19 oyambirira chaka chilichonse, ndipo gawo lachifukwa chomwe eclipses imapitanso kutchuka kwa zaka 18 saros chikhalidwe.

Pitani

Kuwala kwa mwezi

Chifunso chofulumira

3 mafunso ofulumira. Sankhani yankho kuti muwone ngati muli bwino.

  1. Kodi ndi chiyani chimayambitsa ma phase a mwezi?

    1. A Mthunzi wa dziko lapansi umagwa pa mwezi
    2. B Kodi pali gawo liti la Mwezi lomwe titha kuwona kuchokera kudziko lapansi
    3. C Masiku a Mwezi
    4. D Mwezi umasintha kutalika kwake kuchokera kudziko
    Onani yankho

    B. Kodi pali gawo liti la Mwezi lomwe titha kuwona kuchokera kudziko lapansi Chithunzi cha dziko lapansi chimafika pa Mwezi nthawi ya kuwala kwa mwezi. Masiku ndi za kutalika kwa nyanja.

  2. N’chifukwa chiyani palibe kuwala kwa dzuwa pa mwezi uliwonse?

    1. A Mwezi ndi wotsika kwambiri
    2. B The Moon's orbit is tilted about 5 degrees, so it usually passes above or below the Sun
    3. C Sun moves too fast
    4. D Solar eclipses zimachitika kokha m'nyengo yozizira
    Onani yankho

    B. The Moon's orbit is tilted about 5 degrees, so it usually passes above or below the Sun

  3. Kodi ndi nthawi iti yomwe imapita kuchokera pa mwezi wokwanira mpaka wina?

    1. A 27.3 masiku
    2. B 29.5 masiku
    3. C 30 masiku moyenera
    4. D 365 masiku
    Onani yankho

    B. 29.5 masiku 27.3 masiku ndi mphindi imodzi yozungulira kumbuyo kwa mafilimu; zigawozi zimachitikanso pambuyo pa masiku 29.5 chifukwa chakuti dziko lapansi linamva kuzungulira dzuwa nthawi yomweyo.

Kumaliza

  • Anasewera ndi interactive
  • Onani nkhaniyo
  • Kodi chida
  • Yatenga chidziwitso

Sankhani mfundo yomaliza kuti muyisungire pa chipangizo chanu.

Mawu m’chifundochi

Zolemba

Maphunzirowa ali ndi ufulu wogwiritsa ntchito CC BY-SA 4.0.

Zipangizo ndi zitsanzo zimagwiritsa ntchito mapangidwe osinthidwa kuti aziphunzira okha. Sayenera kugwiritsidwa ntchito poyendetsa, kupanga miyezo kapena kukhazikitsa njira iliyonse yogwiritsira ntchito. Onani zoletsa za masamba ophunzitsa