Ezinye izilimi kule ndawo zingaguqulwa ngemishini futhi zingafaka amaphutha. Usizo lokuthuthukisa Funda isiNgisi esisemthethweni
Ukuhamba ukusuka elanga kuya ku-Neptune
  1. Funda
  2. I-Explorer
I-Explorer · Ingxenye 2

Ukuhamba ukusuka elanga kuya ku-Neptune

Kubukeka sengathi yonke isithombe sohlelo lwelanga silungile ngesilinganiso. Iya esigabeni esifanele bese ucabanga ukuthi indawo engenalutho iyinjani.

10 min

NASA

Le ndatshana yabhalwa nguLocal Solar System ilungu leqembu le Foundation futhi ingathuthukiswa ngumbuyekezi oqeqeshiwe. Ingabe uqeqeshiwe kulolu daba? Sicela uhlela

Isikali sokuhamba

Vula ikhasi eligcwele

Konke lapha kuyisikali sangempela: ubukhulu namabanga ngesilinganiso esifanayo. I-pixel ngayinye ongayisakaza ithatha 3,000 km.

I-Asteroid belt
I-Kuiper belt
1 light-minute: ukukhanya kwelanga kuthatha imizuzu engu-1 ukufinyelela lapha
5 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 5 imizuzu ukufinyelela lapha
10 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 10 imizuzu ukufinyelela lapha
20 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 20 imizuzu ukufinyelela lapha
30 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 30 imizuzu ukufinyelela lapha
40 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 40 imizuzu ukufinyelela lapha
50 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 50 imizuzu ukufinyelela lapha
1 ihora lokukhanya: ukukhanya kwelanga kuthatha ihora 1 ukufinyelela lapha
70 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 70 imizuzu ukufinyelela lapha
80 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 80 imizuzu ukufinyelela lapha
90 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 90 imizuzu ukufinyelela lapha
100 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 100 imizuzu ukufinyelela lapha
110 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 110 imizuzu ukufinyelela lapha
2 amahora okukhanya: ukukhanya kwelanga kuthatha amahora angu 2 ukufinyelela lapha
130 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 130 imizuzu ukufinyelela lapha
140 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 140 imizuzu ukufinyelela lapha
150 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 150 imizuzu ukufinyelela lapha
160 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 160 imizuzu ukufinyelela lapha
170 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 170 imizuzu ukufinyelela lapha
3 amahora okukhanya: ukukhanya kwelanga kuthatha amahora angu 3 ukufinyelela lapha
190 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 190 imizuzu ukufinyelela lapha
200 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 200 imizuzu ukufinyelela lapha
210 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 210 imizuzu ukufinyelela lapha
220 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 220 imizuzu ukufinyelela lapha
230 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 230 imizuzu ukufinyelela lapha
4 amahora okukhanya: ukukhanya kwelanga kuthatha amahora angu 4 ukufinyelela lapha
250 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 250 imizuzu ukufinyelela lapha
260 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 260 imizuzu ukufinyelela lapha
270 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 270 imizuzu ukufinyelela lapha
280 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 280 imizuzu ukufinyelela lapha
290 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 290 imizuzu ukufinyelela lapha
5 amahora okukhanya: ukukhanya kwelanga kuthatha amahora angu 5 ukufinyelela lapha
310 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 310 imizuzu ukufinyelela lapha
320 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 320 imizuzu ukufinyelela lapha
330 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 330 imizuzu ukufinyelela lapha
340 light-minutes: ukukhanya kwelanga kuthatha 340 imizuzu ukufinyelela lapha
UMerkuriyu 4,879 km · 0.387 noma · 3 iminithi 13 sec
UVenusi 12,104 km · 0.723 noma · 6 iminithi 1 sekhondi
Umhlaba 12,742 km · 1 noma · 8 iminithi 19 sec
UMarzi 6,779 km · 1.52 noma · 12 iminithi 40 sec
UNomadwala 939 km · 2.77 noma · 23 iminithi 0 sekhondi
UJupitheri 139,822 km · 5.2 noma · 43 iminithi 16 sec
USatureni 116,464 km · 9.54 noma · 1 hora 19 iminithi
U-Uranu 50,724 km · 19.2 noma · 2 hr 40 iminithi
UNepetuni 49,244 km · 30.1 noma · 4 hr 10 iminithi
UPluto 2,377 km · 39.6 noma · 5 hr 29 iminithi
Ingxenye I-Parker Solar Probe's ehamba phambili, 6.1 million km ngaphezulu kwesikhumba selanga ngoDisemba 2024: ibanga eliphakathi kakhulu nanoma iyiphi inqobo yendiza yangaphandle edlulele kulanga.
Ingxenye I-Halley's Comet ihamba ngale ndlela ebhekene nelanga ngaphambi kokubuyela emuva ngaphandle kweNeptune. Iyabuya njalo eminyakeni engu-76 noma kunjalo; eyedlule ngo-2061.
Ingxenye Ukukhanya kwelanga lapha kuncane izikhathi ezingu-100 kunakwezulu.
Ingxenye Ukukhanya kwelanga lapha kuncane izikhathi ezingu-1,000 kunakwezulu, kodwa kukhanya kakhulu kunenyanga egcwele.
Ingxenye I-Halley's Comet ijikeleza lapha, izikhathi ezingu-35 ngaphezu kwelanga njengeplanethi, ngaphambi kokubuyela emuva.

Qhubeka uskrola. Isithombe ngasinye esikubonayo se-solar system sicindezela le nto engenalutho.

I-Mercury ihamba phambili, lapho ukukhanya kwelanga kunamandla kakhulu kunaleyo yeplanethi.

Ngakhoni. Udlule 16.8 isigidi km kusukela UMerkuriyu.

Ukukhanya kwelanga okudlula kuwe manje kushiye i-Sun 5 iminithi 5 sec ngaphambili.

Izwe lihamba phambili. Bona ukuthi ikhaya elincane livela kanjani.

UMarzi ihlala 58.8 isigidi km ngaphambili.

Umlayezo we-radiyo kusuka emhlabeni uthatha phakathi kwamaminithi angama-3 no-22 ukufinyelela kuMars, ngokuya ngokuthi amaplanethi amabili akhona kuphi.

Ungabeka 4,611 Earths ngakwesobunxele nakwesokudla endaweni odlule kuyo kusukela ku Umhlaba.

Uyi 14% yendlela kusuka ku UMarzi kuya ku UNomadwala.

Ngakhoni. Udlule 53.1 isigidi km kusukela UMarzi.

Ukukhanya kwelanga okudlula kuwe manje kushiye i-Sun 17 iminithi 6 sec ngaphambili.

UNomadwala ihlala 79.6 isigidi km ngaphambili.

Ungaphakathi kwe-asteroid belt. Uthole lutho? On average the asteroids are about a million kilometres apart.

Ungabeka 12,497 Earths ngakwesobunxele nakwesokudla endaweni odlule kuyo kusukela ku UMarzi.

Uyi 17% yendlela kusuka ku UNomadwala kuya ku UJupitheri.

Ngakhoni. Udlule 122 isigidi km kusukela UNomadwala.

Ukukhanya kwelanga okudlula kuwe manje kushiye i-Sun 33 iminithi 8 sec ngaphambili.

UJupitheri ihlala 122 isigidi km ngaphambili.

Ungabeka 23,846 Earths ngakwesobunxele nakwesokudla endaweni odlule kuyo kusukela ku UNomadwala.

Uyi 10% yendlela kusuka ku UJupitheri kuya ku USatureni.

Ngakhoni. Udlule 130 isigidi km kusukela UJupitheri.

Ukukhanya kwelanga okudlula kuwe manje kushiye i-Sun 54 iminithi 5 sec ngaphambili.

USatureni ihlala 389 isigidi km ngaphambili.

I-Voyager 1 yathatha cishe amasonto angama-20 ukundiza kusuka eJupiter iye kuSaturn.

Ungabeka 30,529 Earths ngakwesobunxele nakwesokudla endaweni odlule kuyo kusukela ku UJupitheri.

Uyi 70% yendlela kusuka ku UJupitheri kuya ku USatureni.

Ngakhoni. Udlule 519 isigidi km kusukela UJupitheri.

Ukukhanya kwelanga okudlula kuwe manje kushiye i-Sun 1 hora 16 iminithi ngaphambili.

U-Uranu ihlala 1.31 isigidi sezigidi km ngaphambili.

Ungabeka 20,605 Earths ngakwesobunxele nakwesokudla endaweni odlule kuyo kusukela ku USatureni.

Uyi 27% yendlela kusuka ku USatureni kuya ku U-Uranu.

Ngakhoni. Udlule 525 isigidi km kusukela USatureni.

I-Uranus ijikeleza kabili ngaphezu kwelanga njengeSaturn. Uma udlula kude, izoba mnyama kakhulu.

Ukukhanya kwelanga okudlula kuwe manje kushiye i-Sun 2 hr 3 iminithi ngaphambili.

U-Uranu ihlala 525 isigidi km ngaphambili.

Ungabeka 82,418 Earths ngakwesobunxele nakwesokudla endaweni odlule kuyo kusukela ku USatureni.

Uyi 82% yendlela kusuka ku USatureni kuya ku U-Uranu.

Ngakhoni. Udlule 1.31 isigidi sezigidi km kusukela USatureni.

Ukukhanya kwelanga okudlula kuwe manje kushiye i-Sun 2 hr 48 iminithi ngaphambili.

UNepetuni ihlala 1.33 isigidi sezigidi km ngaphambili.

Ungabeka 34,840 Earths ngakwesobunxele nakwesokudla endaweni odlule kuyo kusukela ku U-Uranu.

Uyi 36% yendlela kusuka ku U-Uranu kuya ku UNepetuni.

Ngakhoni. Udlule 740 isigidi km kusukela U-Uranu.

I-Voyager 2 idinga cishe iminyaka emithathu nengxenye ukudlula kule ndawo, kusuka ku-Uranus ngo-1986 kuya ku-Neptune ngo-1989.

Ukukhanya kwelanga okudlula kuwe manje kushiye i-Sun 3 hr 37 iminithi ngaphambili.

UNepetuni ihlala 444 isigidi km ngaphambili.

Ungabeka 104,519 Earths ngakwesobunxele nakwesokudla endaweni odlule kuyo kusukela ku U-Uranu.

Uyi 91% yendlela kusuka ku U-Uranu kuya ku UNepetuni.

Ngakhoni. Udlule 129 isigidi km kusukela UNepetuni.

Ukukhanya kwelanga okudlula kuwe manje kushiye i-Sun 4 hr 24 iminithi ngaphambili.

I-Kuiper belt: iringi lezinto ezibandayo zezwekazi elikhula ngokushesha okukhulu, ngemuva kwePluto, iNew Horizons yafika eduze kwazo.

UPluto ihlala 906 isigidi km ngaphambili.

Ungabeka 50,798 Earths ngakwesobunxele nakwesokudla endaweni odlule kuyo kusukela ku UNepetuni.

Uyi 55% yendlela kusuka ku UNepetuni kuya ku UPluto.

Ngakhoni. Udlule 906 isigidi km kusukela UNepetuni.

New Horizons, one of the fastest spacecraft ever launched, took nine and a half years to reach Pluto. Ukukhanya kwelanga kungena ekuphathweni okuphakathi kwePluto ngehora elilodwa nengxenye.

Ukukhanya kwelanga okudlula kuwe manje kushiye i-Sun 5 hr 15 iminithi ngaphambili.

UPluto ihlala 129 isigidi km ngaphambili.

0 km 0 noma · Ukukhanya kuhambe isikhathi 0 s
Isivinini se-autopilot

Ithebula ledatha (ukhetho lombhalo)
IzweUbukhuluUbukhulu be-radius:Isikhathi sokuhamba kwelanga kusuka eMhlabenipx
UMerkuriyu4,879 km0.387 noma3 iminithi 13 sec19,303
UVenusi12,104 km0.723 noma6 iminithi 1 sekhondi36,070
Umhlaba12,742 km1 noma8 iminithi 19 sec49,866
UMarzi6,779 km1.52 noma12 iminithi 40 sec75,981
UNomadwala939 km2.77 noma23 iminithi 0 sekhondi137,907
UJupitheri139,822 km5.2 noma43 iminithi 16 sec259,447
USatureni116,464 km9.54 noma1 hora 19 iminithi475,555
U-Uranu50,724 km19.2 noma2 hr 40 iminithi956,886
UNepetuni49,244 km30.1 noma4 hr 10 iminithi1,499,465
UPluto2,377 km39.6 noma5 hr 29 iminithi1,974,125

Kubukeka sengathi yonke isithombe se-solar system sikhona. Ukufakela kwikhasi, amaplanethi acindezelwa ndawonye futhi aqhume ngosayizi. Iya phambili ngesilinganiso esifanele bese uthola isibhakabhaka sangempela semboni: indawo engenalutho.

I-crescent encane ye-Neptune eduze kwendawo ebomvu.
I-Neptune, iplanethi ehamba phambili, ibonakale yiVoyager 2 njengoba ishiya indawo ye-interstellar. Credit: NASA/JPL

I-solar system ingxenye enkulu iyisikhala esingenalutho, futhi lokho ukunganaki kuyiqiniso lonke.

Bona

Izithombe eziningi ze-solar system zicindezela amaplanethi ndawonye njengezingulube ezingenantambo, futhi zizozoba mkhulu kakhulu. Kudingeka: uma kulinganiselwa ngokugcwele, ikhasi lizobe lingenalutho ngokuphelele.

Ucabanga ukuthi: uma ilanga liyibhola lebhishi, ngabe iplanethi izobe eduze kangakanani? Isigaba? Igumbi? Isitezi?

I-street. Ngelanga njengebhola le 1-meter, iplanethi iyi 9 mm pea mayelana ne 107 metres kude: cishe ubude bendawo yokudlala ibhola. Gcina le sithombe engqondweni uma uhamba.

Isikali Sokuhamba phezulu sizongwe ku isikali esiqiniso: ubukhulu namabanga ngesilinganiso esifanayo. Wonke ama-pixel owela kuwo uthatha 3,000 km. Chofoza ngaphakathi kwefremu, chofoza Izwe elilandelayo, noma chofoza iplanethi kwimephu yokuya phezulu.

  • I i-journey map kufanele ilinganiswe futhi. Umqondisi omhlophe ukho wena. Bona ukuthi ilanga neplanethi ezine ezingaphakathi zihamba ndawonye eduze kwesobunxele.
  • I-odometer ibala amakhilomitha kanye nesikhathi isibani selanga sidinga ukufinyelela lapho ukhona.
  • Uma uvala eduze kwezwe, ikhamera ivula futhi ibheke ngaphakathi (ukulungiswa kuboniswe eduze kwebha yesilinganiso), futhi ikhadi litshela lapho ukhona.
  • Iplanethi, iglobhu elinemizila engu-12,742 km, iyingxenye ye-50,000 pixels ejikelezayo ukusuka kuLwandlekazi lweMhlophe. INeptune ingaphansi kwama-pixels ayizigidi eziyisi-1.5.

Bona ukuthi kuphi okuningi kwendiza okumnyama nje, nama-line ambalwa kuphela omlando ahamba phambili. Le yisimo sezulu sangempela: amaplanethi amancane ahlukaniswe ngendawo eningi engasebenzi.

Ukuqonda

Imodeli yesilinganiso sihlukanisa yonke ubude ngenombolo efanayo. Lapha inani lingu-3,000: 3,000 km yendawo ebonakalayo izoba yi-1 pixel.

IzweUbukhulu obukhonaUmngcele ku-1 px = 3,000 kmUbukhuluKulesi sikali
Ilanga1,391,400 km464px00
Iplanethi12,742 km4 pxi-kilomitha eyizigidi ezingu-149.649,866 pixels
i-Jupiter139,822 km47pxi-kilomitha eyizigidi ezingama-778.3259,437 pixels
i-Neptune49,244 km16px4,498 million km1,499,000 pixels

Ukuqhathaniswa okunembile kusetshenziswa i Sun as a 1-metre ball. Yabelana konke nge-Sun’s diameter (1.39 million km):

  • Iplanethi iyisitshalo esincane, siyi-9 mm, sisuka kuma-107 m.
  • IJupiter iyi-10 cm i-grapefruit, 560 m kude.
  • I-Neptune iyi-3.5 cm marble, 3.2 km kude.
  • I-Proxima Centauri, ilanga elincane kakhulu, lizoba nenye ibhola elingama 29,000 km kude: ngaphezulu kwezingxenye ezimbili zendlela ejikeleza umhlaba ongempela.

Zama i-autopilot ku 1×, isivinini sangempela sokukhanya. Uhamba nge-100 pixels ngomzuzu, okubukeka kunzima kusikrini. Ukukhanya kwelanga okungokoqobo kudinga imizuzwana engu-8 ukufinyelela emhlabeni futhi ngaphezu kwamahora angu-4 ukufinyelela eNeptune. Izilungiselelo ezisheshayo zicindezela isikhathi, hhayi ubude: i-autopilot iyazimisa futhi ibambezeleka emhlabeni wonke.

Ucabanga ukuthi: ukusakaza ngesondo legundane, ungahamba ngokushesha noma kancane kunesibani?

Kusheshe kakhulu. A brisk scroll carries you millions of kilometres per second, often ten or more times the speed of light; ukufundwa kwejubane ngaphansi komugqa wokuhamba kubonisa lokhu. Nakuba kunjalo, iziplanethi zangaphandle zithatha isikhathi eside ukufinyelela. Lokhu kukhombisa ukuthi amabanga anjani.

Umphathi

Ukucindezeleka okuhlukile okumibili kushintsha izithombe ezijwayelekile: isikali ubukhulu nesikali ukuphakama. Isilinganiso sezulu-Neptune ubude (4.5 × 10⁹ km) ku Earth’s diameter (1.27 × 10⁴ km) cishe 350,000. Isikrini esiphakeme ngama-pixels angama-1,000 singaxazulula umkhawulo okungu-1,000, ngakho-ke akukho sithombe esisodwa esihlala sikhona esingabonisa amaplanethi kanye nokuhlukaniswa kwazo. Ukulungiswa okuphathelene, ama-axis we-logarithmic noma imodeli yokuhamba-ubude njengelelinye yizinto ezikhethwayo kuphela.

Le yisizathu sokuthi kungani i-orery kule site inikeza izindlela ezimbili. Isikali esifundekayo sicindezela umgama ngesisekelo esisodwa (r_screen ∝ √r) futhi sizoqamba amaplanethi kubukhulu obufundeka ngokuqinile. Isikali esiqiniso sihamba phambili kubungakanani nakumabanga, ngakho amaplanethi ancane kumaphuzu e-sub-pixel.

Ukungenalutho kunomthelela ekuhambeni kwelanga. Ukugibela phakathi kwamaplanethi akufana nokugibela phakathi kwemiphakathi: amaplanethi ahamba, imizila ikhulu kakhulu, futhi inani le-energy lixhomekeke kakhulu ekushintsheni kwejubane kunesikhathi sokuhamba. Lo mqondo, delta-v, ukhona engxenyeni esemqoka yohlelo lokuzulazula.

Iqiniso lesilinganiso sokugcina: i i-asteroid belt, evame ukudweba njengendawo egcwele iziqhingi, iyinto encane kakhulu ukuthi ama-spacecraft adlula kuyo ngaphandle kokusebenzisa noma iyiphi indlela ekhethekile. I-Kuiper belt edlula iNeptune iyangenalutho.

Zama

Misela isivinini se-autopilot ku 1× bese ucindezela 'Ukuhamba ngejubane lelanga'. Bona ihora lokukhanya njengoba ufika emhlabeni: cishe imizuzu engu-8 imizuzwana engu-20. Phambi kokuba ubheke ithebula, cabanga ukuthi isikhathi esingakanani esithathayo ukushayela kuye eNeptune, bese uhlola.

Umbuzo osheshayo

3 imibuzo esheshayo. Khetha impendulo ukuze ubone uma ulungile.

  1. Uma ilanga liyibhola 1 lemitha ububanzi, ngabe iplanethi izokhula kanjani?

    1. A Ibhola
    2. B I-grapefruit
    3. C I-9 millimetres, njenge-pea
    4. D Imilethe engu-1
    Bonisa impendulo

    C. I-9 millimetres, njenge-pea Ilanga libanzi izikhathi ezingu-109 kunaleyo yezulu, ngakho 1 m ÷ 109 ≈ 9 mm.

  2. Kulesi sibalo esifanayo, ikuphi ubude obuzobe busuka eMhlabeni kuya ku-1-meter Sun?

    1. A Imitha engu-1
    2. B Amamitha angama-10
    3. C Imitha ezingu-107
    4. D Nge 1 amakhilomitha
    Bonisa impendulo

    C. Imitha ezingu-107 1 au yimayelana ne-107.5 Sun diameters, ngakho iplanethi izobe iyi-pea elingana nobude bebhola lebhola elihamba kude.

  3. Kungani ama-drawings amaningi e-solar system abonisa iziplanethi ezincane ndawonye?

    1. A ngoba bakhona
    2. B Ngenxa yokuthi uma kubhekwa ngokugcwele iziplanethi zizobe zincane kakhulu ukuze ziboneke kwikhasi
    3. C I-planethi encane kakhulu
    4. D Ngenxa yothuli olukhanyayo
    Bonisa impendulo

    B. Ngenxa yokuthi uma kubhekwa ngokugcwele iziplanethi zizobe zincane kakhulu ukuze ziboneke kwikhasi

Ingxenye yelayini

  • Idlala nge-interactive
  • Funda isifundo
  • Ukwenze kanjani isiphakamiso
  • Uthathe isifundo

Phawula isifundo siqediwe ukuze uyigcine ekwenzeni kwakho kulolu hlelo.

Amagama kule ncwadi

Amasu

Le ndatshana ilayisense CC BY-SA 4.0.

Amathuluzi nama-lessons asebenzisa amamodeli alula ukufundela kuphela. Akufanele asetshenziswa ukuhlola, ukuhlela umsebenzi noma noma yiluphi ukhetho lokusebenzela. Izitifiketi zimahhala futhi aziqinisekisiwe. Funda isichazamazwi sezinto ezifundiswayo