Kaca tembung

A

Apoapsis

Titik orbit paling adoh saka obyek pusat, ing jarak a(1 + e). Ing sisih kidul-wétan, ana pulo kang jenengé Pulau Aegea.

Formula r_a = a (1 + e)

Lihat uga: Periapsis

Argumen periapsis (ω)

Saben orbital iku dipérang dadi rong pérangan, ya iku orbital ascending lan orbital descending.

Formula ϖ = Ω + ω

Kapan: ϖ longitude of periapsis; Ω longitude of the ascending node

Lihat uga: Bujur saka node kang mundhak (Ω), Periapsis

U

Unit astronomi (au)

Unit panjang dipundefinisikaken kanthi tepat 149.597.870.700 mèter, kira-kira jarak rata-rata antara Bumi lan Matahari. Defined by IAU 2012 Resolution B2.

Lihat uga: Light-time, Taun cahya

T

Titik aksial (oblique)

Saben orbital iku dipérang dadi rong pérangan, ya iku orbital utama lan orbital sekunder. Bumi punika gadhah lintang 23.44°, ingkang dados sebabipun musim-musim. Ukurané kira-kira 98 km.

Lihat uga: Declination, Solstice, Equinox

S

Skala Bortle

A nine-class scale of night-sky darkness introduced by John E. Bortle ing Sky & Telescope (2001), saka kelas 1 (situs peteng apik, bintang nganti magnitudo 7.6-8.0) nganti kelas9(ing kutha, magnitudo 4.0 paling apik).

Lihat uga: Magnitudo, Cahya

K

Kecepatan orbit

Saben orbit iki diwiwiti saka titik A lan tekan titik B. Jarak antarané kutha iki karo kutha Semarang kira-kira 7,9 km.

Formula v_c = √(μ / r)

Kapan: μ gravitational parameter; r distance from center

Lihat uga: Kecepatan Escape, Persamaan Vis-à-Vis

Konstelasi

Salah siji saka 88 wewengkon langit kang resmi didefinisikaké (IAU, 1922 nganti 1930), jenengé saka pola bintang tradhisional kaya ta Orion. Bintang-bintang ing rasi lintang punika asring wonten ing jarak ingkang béda.

Lihat uga: Magnitudo

D

Declination

Sudut titik ing langit sisih lor (+) utawa kidul (-) saka khatulistiwa langit, sing padha karo lintang langit. Deklinasi Matahari ing taun iki antarané +23.44° lan −23.44°.

Formula sin δ = sin ε · sin λ

Kapan: δ Declinasi Matahari; ε obliqueness of the ecliptic; λ Bujur ekliptik srengéngé

Lihat uga: Titik aksial (oblique), Solstice

Delta-v

Kabèh iki diukur ing km/jam. Saben manéka jinis pesawat angkasa, kalebu pesawat ruang angkasa lan rokèt, bisa dipérang dadi telung golongan.

Formula Δv = v_e ln(m₀ / m_f)

Kapan: v_e kecepatan efek; m₀, m_f massa awal lan pungkasan

Lihat uga: Hohmann transfer, Efek Oberth

P

Planit kerdil

A body that orbits the Sun and is nearly round, but has not cleared its orbital neighbourhood and is not a moon (IAU 2006). Saliyané iku, Pluto uga duwé sapérangan satelit, ya iku Eris, Haumea, Makemake.

Lihat uga: Planit, Kutha krajané

E

Ekscentricitas (e)

Sapérangan orbit kang diubengi lintang-lintang iki diarani: 0 kanggo lingkaran, antarané 0 lan 1 kanggo ellips, 1 kanggo parabola lan ing ndhuwur 1 kanggo hiperbola.

Lihat uga: Ellips, Periapsis

Eclipse

Ing mangsa iki, dhèwèké dadi juru main ing timnas Indonésia. Ing jaman kuna, bumi digawé saka batu (kajaba ing jaman kuno). Ing jaman biyèn, bumi iku digawé saka batuan lan banyu.

Lihat uga: Node, Umbra lan penumbra

Ekliptik

Bumi iku planit kang orbité ngliwati Matahari, lan lintang-lintang ing langit iki padha karo planet-planet ing tata surya. Saben planet iku duwé orbit kang béda-béda. Kutha iki dumunung ing laladan 23.44° LU.

Lihat uga: Titik aksial (oblique), Kecepetan (i), Node

Ellips

Ing basa Jawa, tembung iki bisa dijupuk saka tembung = (kanggo) lan tegesé “ing” utawa “ing ngarep”. Orbit kang diikat iku ellips kanthi badan pusat ing siji fokus (hukum pertama Kepler).

Formula r = a(1 − e²) / (1 + e cos ν)

Kapan: a semi-major axis; e Ekscentricitas; ν bener anomali

Lihat uga: Ekscentricitas (e), Semi-major axis (a)

Equinox

Ing wektu iki, srengéngé ngliwati khatulistiwa langit (deklinasi 0°), antarané tanggal 20 Maret lan 22 September. Ing mangsa iki, awan lan wengi padha.

Lihat uga: Solstice, Declination

K

Kecepatan Escape

Saben organisme kang urip ora bisa urip tanpa banyu lan nutrisi. 2. Jarak saka kutha iki: 11,2 km.

Formula v_esc = √(2μ / r)

Lihat uga: Kecepatan orbit, Enerji orbital spesifik

F

Free Fall

Ing ngisor iki wujud gravitasi. Astronaut ing orbit ora bisa ngalami bobot amarga pesawat angkasa iku ing kahanan jatuh bebas, ora ana gravitasi.

Lihat uga: Orbit, Gravitasi

P

Paramèter gravitasi (μ)

Produk saka konstanta gravitasi lan massa awak, μ = GM. Ing basa Jawa, aksara iki dijupuk saka huruf G utawa M. Earth: 398,600.4 km³/s²; Sun: 1.32712 × 10¹¹ km³/s².

Formula μ = G M

Lihat uga: Gravitasi, Persamaan Vis-à-Vis

G

Gravitasi

Atraksi iki dimainaké ing tengah-tengahé kutha. Ing deskripsi Newton, gaya proporsional karo loro massa lan proporsional kaliyan kuadrat jarak.

Formula F = G M m / r²

Kapan: G 6.67430 × 10⁻¹¹ m³ kg⁻¹ s⁻² (CODATA 2018); M, m loro massa; r distance between centers

Lihat uga: Paramèter gravitasi (μ), Free Fall

H

Hohmann transfer

Saben orbit iki dipérang dadi rong pérangan, ya iku orbit sumbu lan orbit elips.

Formula a_t = (r₁ + r₂) / 2

Lihat uga: Delta-v, Persamaan Vis-à-Vis

K

Kecepetan (i)

Titik lintang punika dipunwastani titik lintang ingkang paling cedhak kaliyan bumi (ing orbit planet, utawa ing orbit satelit). 90° lintang iku garis lintang ing rasi lintang Cancer.

Lihat uga: Bujur saka node kang mundhak (Ω), Retrograd

H

Hukum Kepler kaping tiga

Kaca-kaca orbital punika proporsional kaliyan kubus saking sumbu semi-major. Around the Sun, with T in years and a in au, T² = a³.

Formula T² / a³ = 4π² / μ

Kapan: T orbital period; a semi-major axis; μ G( M + m)

Lihat uga: Periode orbit, Semi-major axis (a)

K

Kutha krajané

Sapérangan wujud-wangun iki bisa ditemokaké ing lintang-lintang antara 30 lan 50 AU saka srengéngé. Pluto, Haumea lan Makemake orbit ing sisih lor.

Lihat uga: Sabuk asteroid, Planit kerdil

C

Cahya

Saliyané iku, ana uga kang diarani bintang-bintang. Ing alam, iku bisa ditemokaké ing banyu lan energi.

Lihat uga: Skala Bortle

L

Light-time

Ing wektu iku, ora ana lampu ing pinggir dalan. Cahya srengéngé butuh 8 menit lan 19 detik kanggo tekan Bumi. Saben pesawat angkasa dioperasikaké kanthi cara sing béda.

Formula t = d / c

Kapan: d jarak; c kecepatan cahya, 299.792.458 km/s

Lihat uga: Unit astronomi (au)

T

Taun cahya

Jarak cahya ing vakum ing siji taun Julian (365,25 dina): kira-kira 9.46 triliun km, utawa 63.241 AU. Nanging, ora ana sing bisa ditemtokake.

Formula 1 ly = c × 365.25 × 86,400 s

Kapan: c kecepatan cahya, 299.792.458 km/s

Lihat uga: Unit astronomi (au), Light-time

B

Bujur saka node kang mundhak (Ω)

Ing orbit iki, lintang-lintang ing garis lintang tengah bakal ngliwati titik kang padha karo titik pusat.

Lihat uga: Node, Kecepetan (i), Argumen periapsis (ω)

M

Magnitudo

Skala logaritmik cahya, ing ngendi angka-angka kang luwih cilik luwih cetha. Five magnitudes are exactly a factor of 100 in brightness.

Formula m₁ − m₂ = −2.5 log₁₀(F₁ / F₂)

Kapan: m magnitudo; F Fluks diwaca

Lihat uga: Skala Bortle

S

Sabuk asteroid

Sapérangan asteroid kang dikenal ana ing orbit Mars lan Jupiter, kira-kira 2.2 nganti 3.3 AU saka Matahari. Nanging, kathah ingkang nganggep punika ruang kosong; badan paling ageng inggih punika planet kerdil Ceres.

Lihat uga: Kutha krajané, Planit kerdil

A

Anomali rata-rata (M)

Saben orbit iki bisa digawé kanthi sudut 360 derajat. Kabèh iku digawé saka bahan-bahan alami.

Formula M = E − e sin E

Kapan: E anomali ekssentrik; e Ekscentricitas

Lihat uga: Ekscentricitas (e)

N

Node

Saben titik ing orbit iki dipérang dadi rong pérangan. Ing jaman kuna, para ahli astronomi nganggep yèn Bulan iku wujud lintang kang paling cetha ing langit.

Lihat uga: Bujur saka node kang mundhak (Ω), Eclipse

E

Efek Oberth

Saben orbital kang digawé ing orbit iki bakal ngalami perubahan energi (energi orbital) kanthi cara sing béda-béda. Departing from low orbit therefore costs less than the leftover speed you want far away.

Formula Δv = √(v∞² + v_esc²) − v_c

Kapan: v∞ hyperbolic excess speed; v_esc escape speed at the burn; v_c kecepatan bunder ing wektu mbakar

Lihat uga: Delta-v, Kecepatan Escape

O

Orbit

Saben titik ing permukaan bumi iku ana ing posisi kang beda-beda. Ing kasus iki, iku bagean kerucut: elips (tutup), parabola utawa hiperbola (bukak).

Lihat uga: Ellips, Hukum Kepler kaping tiga, Free Fall

P

Periode orbit

Wektu ingkang dipunbutuhaken kanggé rampungi satunggal orbit. Periode sidereal dipunukur kaliyan bintang-bintang; periode sinodik dipunukur kaliyan benda ingkang gadhah gerak, kados ta Matahari ingkang dipuntingali saking Bumi.

Formula T = 2π √(a³/μ)

Kapan: a semi-major axis; μ Paramèter gravitasi saka obyek pusat

Lihat uga: Hukum Kepler kaping tiga, Taun

Periapsis

Titik orbit paling cedhak karo obyek pusat, ing jarak a(1 − e). Ing sisih kidul-wétan, ana pulo kang jenengé Pulau Perhentian.

Formula r_p = a (1 − e)

Lihat uga: Apoapsis, Perihelion

Perihelion

Saben titik ing orbit iki paling cedhak karo srengéngé. Bumi ngliwati lintang iki ing awal Januari kanthi jarak 147,1 yuta km. Puncak paling dhuwur ing pulo iki ya iku Aeolos.

Lihat uga: Periapsis, Apoapsis

Planit

Ing taun 2006, IAU nerangaké yèn obyek kang orbit ing sekitar srengéngé iku cukup masif kanggo bisa dadi bunder ing ngisor gravitasi dhewe, lan wis mbusak lingkungan ing sakiwa-tengené orbité. The solar system has eight.

Lihat uga: Planit kerdil, Orbit

R

Retrograd

Ing sistem iki, kaanan kang paling umum ya iku rotasi. Venus ngorbit kanthi cara retrograd; Triton lan Komet Halley orbité ana ing arah sing padha (ing ngisor 90°).

Lihat uga: Kecepetan (i), Dina surya

S

Semi-major axis (a)

Half of the longest diameter of an ellipse. Saliyané iku, uga ana sing diarani orbital, orbital periodik lan orbital non-periodik.

Formula a = (r_p + r_a) / 2

Kapan: r_p Jarak periapsis; r_a apoapsis jarak

Lihat uga: Hukum Kepler kaping tiga, Ellips

D

Dina Siderikal

Saben bintang iku bisa dipérang dadi rong golongan miturut jaraké. For Earth: 23 h 56 min 4.09 s.

Lihat uga: Dina surya

S

Sideral

Wektu Bulan kanggo orbit Bumi siji kali relatif marang bintang-bintang: 27.322 dina.

Lihat uga: Taun

D

Dina surya

Ing wektu iki, bumi ora bisa ditemokaké ing posisi kang padha karo lintang-lintang ing langit. Saben taun, lintang-lintang ing tata surya kita ngliwati orbité.

Formula 1/P_solar = 1/P_rot − 1/P_orb

Kapan: P_rot periode rotasi sideral (negatif yen retrograd); P_orb orbital period

Lihat uga: Dina Siderikal, Retrograd

S

Solstice

Ing mangsa iki, srengéngé paling adoh ing sisih lor (21 Juni) lan paling adoh ing sisih kidul (21 Dhésèmber). Ing jaman kuna, iku dadi kutha paling gedhé.

Lihat uga: Equinox, Declination

E

Enerji orbital spesifik

Energi orbital iku energi sing dijupuk saka orbit. Saliyané iku, ana uga orbit elips, parabola lan hiperbolik.

Formula ε = v²/2 − μ/r = −μ / (2a)

Lihat uga: Persamaan Vis-à-Vis, Kecepatan Escape

T

Taun

Wektu antarané rong fase Bulan sing identik, ya iku antarané wulan anyar lan wulan anyar: rata-rata 29.531 dina.

Formula 1/P_syn = 1/P_sid − 1/P_year

Kapan: P_sid sideral month, 27.322 days; P_year sideral taun, 365.256 dina

Lihat uga: Sideral

U

Umbra lan penumbra

Umbra iku pérangan tengah peteng ing bayangan, ing ngendi sumber cahya wis lengkap disimpen; penumbra iku pérangan njaba, ing ngendi mung ana sawetara sing disingkirake.

Lihat uga: Eclipse

P

Persamaan Vis-à-Vis

Nggunakaké orbital speed kanggo ngukur jarak saka titik-titik ing orbit. Kajaba iku, uga bisa ngasilaké energi.

Formula v = √(μ (2/r − 1/a))

Kapan: μ gravitational parameter; r Jarak saiki; a semi-major axis

Lihat uga: Enerji orbital spesifik, Kecepatan orbit

Alat lan pelajaran mung nganggo modél sing disederhanakaké kanggo sinau. Ora kudu digunakake kanggo navigasi, perencanaan misi utawa keputusan operasi apa wae. Sertifikat gratis lan ora diakreditasi. Waca katerangan isi pendidikan