Àwọn Ìjánu-ìwé-ìṣàfilọ́lẹ̀ Sáà

Ìgbà ìṣàfarawé àwọn ààyè-iṣẹ́, ìwọ̀n Ojú-ìhàn àti ìjánu-ìtàn ọjọ̀ fún àwọn ààyè-iṣẹ́ mìíràn àti àwọn àyọkà.

ESO/S. Guisard (www.eso.org/~sguisard) (CC BY 4.0)

Àwọn Ìjánu-ìwé-ìṣàfilọ́lẹ̀ Sáà

Kini yi? Kini idi tí àwọn ìgbà otutù jẹ́ gbona àti àwọn ìgbà kejì nípa? Aṣàfilọ́lẹ̀ ìtàn ilẹ̀ náà tí a fi pamọ́, láti sé bẹ̀ẹ̀ lórí ọdun kan, ojú-ìhàn fún àwọn ibi mìíràn wòò rí Ojú kọ̀ǹpútà náà jú tabi sí isalẹ́ nínú àwọ̀yé, ati fun àwọn àkójọpọ̀ ààgò. Àtòjọ-ẹ̀yàn yìí ń ṣàfihàn ìwọ̀n yìí fún àwọn ààyè-iṣẹ́ gbogbò àti àwọn ọjọ̀ gbogbò.

Bii o ṣe le lo: Yan ààyè-iṣẹ́ rẹ̀ láti inú "Ìpa Rẹ̀" (tabí tí o bá tẹ̀ ìwọ̀n), ki o si tẹ̀ àwọn àyọkà àti àwọn bọ́tìnì. Tọ̀jù Àgbà 3D láti yín.

Àwọn ààyè-iṣẹ́

Latitude

Àwọn àgbèwọlé

Ìgá Ojú-oorun nínú àwọn ìsàlẹ̀-ilà

Ìgbá tí a fi pamọ́

Àwọn ààyè-iṣẹ́ Latitude Àwọn ìṣàfarawé àwọn ààyè-iṣẹ́:

Ààyè Rẹ́: London

Wó bí Ojú-oorun ṣe ǹlà níbí tí o bá jẹ, lórí àwọn ìṣàmúlò-ètò tí o yàn láti inú àwọn ààyè-iṣẹ́.

Wá àwọn ààyè-iṣẹ́

Àwá-ìwé rẹ̀ yoò bí òjútó rẹ̀ lọ́wọ́lọ́wọ́. Àwọn ààyè-iṣẹ́ rẹ̀ ní a lò lori ojú-ìwé yìí, láti mú àwọn ìṣàmúlò-ètò. O kò jẹ́ pé a fi pamọ́ tàbí a tì gbé è lọ́wọ́lọ́wọ́.

Àwòrán

Ìtàn
Sunset
Ìwọ́dé
Sun tí o gàjú nínú
Àwọn ààyè-iṣẹ́

Ààyè-iṣẹ́ Ojú-oorun Nínú Ojú

Ìwọ́ àìlẹ̀ nínú oṣù Àwọn àgòjútó ààyè-iṣẹ́ fún gbogbo ọjọ́ tí o bá jẹ́. Àtòjọ-ẹ̀yàn náà ń tọ́ka sí àwọn ìtàn tí o yàn.

Àwọn ààyè-iṣẹ́

Àtòjọ àwọn ààyè-iṣẹ́: GeoNames (geonames. org), CC BY 4.0. Ìgbà ìṣàlàyé, ìpàdé ojú-oorun àti ipó Ojú-oorun: àwọn fọọmù tí a lo fún ìṣàlàyé ojú-oorun tí a fi kọ̀ǹpútà wọ́n lọ́wọ́lọ́wọ́, láti J. Meeus, Aagógìnì Astrenomical. Ìpàdé ojú-oorun àti ìpàdé ojú-oorun nígbà tí ojú-òkè Ojú-oorun bá tẹ̀tẹ̀ sí ojú-ìhàn pàtó, tó lè jẹ́ pé ojú ojú náà ń rọ́ọ̀kan, láti jẹ́ pé wọn ǹfi àwọn ọjọ́ tòotó jú àwọn àwọn àwọn àwòrán géómétrì tí wa ní àrin. Àwọn ààyè-iṣẹ́ àkókò tí wọ́n gbàwọlé láti inú àwá-ètò rẹ̀.

Ìgbá tí a fi pẹ̀lú ọjọ̀ níbẹ̀ ní ìṣàfarawé (ìwọ̀n Ojú-ayè lórí àwọn oju-òkè pánẹ́ẹ̀lì). Afẹ́ náà ń rọ́ọ̀nù ojú-ayè, láti jẹ́ pé ọjọ́ tòotọ ní àwọn iṣẹ́jù diẹ́ jú.

Wá yìí

Yan ilu rẹ, ki o tẹ "Oju-ọjọ́ Kẹrin" àti "Oju-ọjọ́ Oṣù".Àwọn ìṣàmúlò-ètò: Ìgbà wo nínú ọjọ́ rẹ̀ tí o jú tí o kù lọ́wọ́lọ́wọ́ lọ́wọ́lọ́wọ́? Tí o bá jẹ́ pé o fẹ́ gbè ní pàtó àwọn ìṣàfarawé, a óò dí ìpàdé náà jú.
Yan Quito, nínú àwọn ìṣàfarawe-òkè, ki o si tẹ̀ Pánẹ́ẹ̀lì.Àwọn ìṣàmúlò-ètò: Ọjọ́ náà tí wọ́n tí n bọ́ 12 àwọn aago ní gbogbo odun náà, àti Ojú-ìwọ̀n náà lórí igun-ìgbá. Nínú ìsàlẹ̀-ilà, àwọn ojú ojó jẹ́ nipa ojú ojó, kò sí ojú ọjọ́.
Yan Reykjavík ki o tẹ "June solstice".Àwọn ìṣàmúlò-ètò: Oju-ọjọ naa ti pọ ni kete lẹhin aago mẹta ati pe o di mimọ lẹẹkansi ṣaaju 3 a.m., ati pe ko si le jẹ dudu patapata. North of the Arctic Circle (66.6° N) it does not set at all.
Lọ́nà ìṣàfarawé àwọn ààyè-iṣẹ́ sí 0°, láti inú 90°.Àwọn ìṣàmúlò-ètò: Tí kò bá jẹ́ ìṣàfarawé, ọjọ̀ kan ní 12 àwọn iṣẹ́jù ní gbogbo ibì tí àwọn sáà náà. Tí a bá jẹ́ ìṣàfàwé nlà, bi Uranus ṣe jẹ́, tí a fi ààyè rẹ̀ pàtó, àwọn sáà náà dí ìgbà pílátì.

Àwọn àmì-àṣírí láti mọ

Àtòjọ-ẹ̀yàn ààyè-iṣẹ́ (ọ̀fẹ́ ìṣàfarawé kọ́kọ́)

Àwọn ààyè-ìwé tí a bá fi pamọ́ nínú àwọn ìṣàfarawé àti àwọn ìpàdá
Latitude	Equinox	June solstice	Àwọn ààyè-iṣẹ́
0° N	12 h	12 h	12 h
23.44° N	12 h	13.4 h	10.6 h
40° N	12 h	14.8 h	9.16 h
51.5° N	12 h	16.4 h	7.6 h
60° N	12 h	18.5 h	5.51 h
66.56° N	12 h	24 h	0 h
80° N	12 h	24 h	0 h

Àwọn ìrànwọ́ àti àkọlé lòòlù àwọn módè́ì tí a fi pamọ́ fún ìmọ̀. Kò yẹ ki wọn lò fún ìṣàfihàn, ìṣàmúlò-ètò àti àwọn ìṣẹ̀dá iṣẹ́. Àwọn ìwé-ẹ̀rì ní ọ̀fẹ̀ àti àwọn ààyè-iṣẹ́ kò ní ìgbà gbà. Ka àwọn ìṣàmúlò-ètò ìròyìn