Sezon Ekleýteri
Her bir ýer we wagt üçin dünýäň öwrümi, günüň beýikligi we günün uzaklygy.
ESO/S. Guisard (www.eso.org/~sguisard) (CC BY 4.0)
Sezon Ekleýteri
Bu näme? Näme üçin yazlar gyzgyn we gyşlar sowuk? Ýeriň dönmek eksisini öwrüp, ýyl içinde her ýer güneşi asmanda has ýokary ýa-da aşak görýär, we birden kän ýa-da az sagat. Bu esbap buny her ýer we her wagt üçin görkezýär.
Ony nädip ulanmak gerek: "Siziň ýeriňiz" astyndan şäheriňizi saýlaň (ýa-da enlik çyzyň), soňra taryh ýa-da gündüz batynyny basyň. 3D dünýäni döndürmek üçin çyzyň.
Siziň ýeriňiz: London
Siziň ýaşaýan ýeriňizde günüň nädip hereket edýändigini gör, siziň üste saýlan datumyňyzda.
Siziň görnüşçiňiz siziň yzyňyzdan sorajak. Siziň ýerleşdirmäňiz diňe şu sahypada ulanylar, jemiňi etmek üçin. Ol hiç wagt saklanmaz ýa-da hiç ýere iberilmez.
- Gün çykýar
- Gün batmak
- Gün şöhlesi
- Gün iň beýik wagty
- Günüň iň beýik burçu
Şäherler sanawy: GeoNames (geonames. org), CC BY 4.0. Gün doğma, gün batma we günüň ýerleşişi: NOAA Global Monitoring Laboratory gün kalkulatorynyň formulalary, J. Meeus, Astronomical Algorithms tarapyndan. Gün doğma we gün batma günüň üstki kenarlary düz horizonta dolan wagty bolup, howanyň şöhleleri eňkelip, şuňa görä olar ýokardaky geometrik şekilden biraz uzak günleri berýär. Zaman zolaklary öz brauzeriňizden gelýär.
Günň uzaklygy şu ýerde geometrikdir (güneşiň merkezi düz bir çukurda). Awy gün şöhlesini bükeýär, şonuň üçin hakykat günler birnäçe minut uzaga gidýär.
Şuny synla
- Öz şäheriňizi saýlaň, soňra "June solstice" we "December solstice" basyp goýuň.Ýüzlenme: Siziň iň uzak güniňiz iň gysga gününizden näçe uzak? Ekvatordan näçe uzakda ýaşasaňyz, aralyk şonça uly bolar.
- Ekvatorda Quito saýla we OýnaÝüzlenme: Gün 12 sagat golaý dowam edýär we günortada gün her wagt ýokary bolýar. Ekvatoryň golaýynda mezeler ýagyş barada, gün şöhlesi barada däl.
- Reykjavíki saýla we "June solstice" basyp goýÝüzlenme: The Sun sets just after midnight and rises again before 3 a.m., and it never gets fully dark. North of the Arctic Circle (66.6° N) it does not set at all.
- 0°'e, soňra 90°'e çyzÝüzlenme: Ýöňkelmän, her gün 12 sagat uzaklykda we mekanlar ýitirip gidýär. Ýöňkelmän, Uranus ýaly, ol tarapa ýöňkelip, mekanlar agyrlaşýar.
Ekvatordan bir ýer näçe günbatar ýa gündogarda, ekvatorda 0°'den Günbatar ýa Günbatara 90°'e çenli. London takmynan 51.5°N; Sydney takmynan 33.9°S
Güneň dolanyş ýoly bilen deňeşdirilende, dünýäniň dönme ekziniň näçe uzakda egriligi: takmynan 23.4°. Egrilik, biziň güneşden aralygymyz däl, mezeleri döredýär.
Luganyň içinde →Bir berlen güneşiň ortasynda dik durýan enlik. Ol 23.4°N in June to 23.4°S in December we tersine çalşyr.
Luganyň içinde →Her ýyl iki gün, 21 Ýanwar we 21 Dekabr aralygynda, Gün iň uzak şimal ýa-da iň uzak günbatara ýetende. Olar iň uzak we iň gysga günleri getirýärler.
Luganyň içinde →Günüň ekvatorda üstüne çykýan we gün we gije her ýerde deň bolan iki günüň biri, takmynan 20 Mart we 22 Sentýabr.
Luganyň içinde →Günüň bir berlen günde asmanda iň ýokary durýan wagty. Sagatda ol köplenç 12:00 däl, wagt zolaklary we ýyldyrym wagty sebäpli.
Near the poles the Sun can stay up for the whole 24 hours in summer (midnight sun) and stay below the horizon all day in winter (polar night).
Data täblisi (metin öwürişi)
| Latitude | Ekwinoks | Ýanwar | Aýyň aýa öwrülişi |
|---|---|---|---|
| 0° N | 12 h | 12 h | 12 h |
| 23,44° N | 12 h | 13,4 h | 10,6 h |
| 40° N | 12 h | 14,8 h | 9,16 h |
| 51,5° N | 12 h | 16,4 h | 7,6 h |
| 60° N | 12 h | 18,5 h | 5,51 h |
| 66,56° N | 12 h | 24 h | 0 h |
| 80° N | 12 h | 24 h | 0 h |
Esbaplar we dersler diňe öwrenmek üçin aňsatlaşdyrylan modelleri ulanýar. Olar nawigasion, missiýa planlaýyş ýa-da her haýsy işleýiş karary üçin ulanylmaýar. Sertifikalar mugtdyr we akreditlenmeýär. Okap gör